Chương 5: Con nhỏ sợ tối

Sáng hôm sau tôi không vào nhà ngay. Tôi dựng xe, đi thẳng qua hàng rào dâm bụt, đứng trước hiên bà già. Bà đang nhóm bếp than. Bà nhìn tôi một cái, rồi nhìn xuống đôi ủng cao su tôi vẫn còn mang từ hôm qua, quên thay.

"Chú xuống rồi."

Tôi nói tôi xuống rồi. Tôi nói đêm qua ở nhà tôi có chuyện. Tôi kể cái bút thử điện. Tôi kể tiếng nước. Bà nghe, quạt bếp, không ngắt. Khi than đỏ, bà đặt ấm lên, kéo cái ghế đẩu ra hiên, chỉ cho tôi ngồi.

"Tui là Sáu. Về đây làm dâu năm bảy hai. Bên đó nhà ông Thọ. Ổng kỹ sư điện, học trường Tây trên Sài Gòn, làm nhà máy giấy. Vợ ổng con nhà khá, có anh ruột bên Pháp. Hai đứa nhỏ. Thằng Hai, con An."

"Năm tám tư nước lớn. Hồi đó đâu có đập Trị An, chú. Nước lên tới thềm, cả cù lao ngập. Cúp điện cả tuần."

"Nhà ổng có cái bể nước mưa dưới hầm, hết nước máy thì xuống đó múc. Con An tám tuổi. Má nó bệnh, nó cầm đèn dầu xuống múc nước rửa chân cho má. Thằng Hai mười một tuổi, má dặn coi em. Nó ngủ quên."

"Hai giờ sáng ổng mới hay, xuống kiếm. Cây đèn dầu nằm trên thành bể, tắt. Con nhỏ ở dưới. Hầm tối thui, ổng phải mò."

Tôi nhớ cây đèn dầu hột vịt trên kệ, bấc cháy đen, không còn dầu.

* * *

"Chôn con xong, ổng không khóc. Ổng xuống hầm làm cái gì đó ba ngày ba đêm. Rồi khuya đó, đang nằm, tui nghe dế nín, ngó qua thì thấy ô thông hơi nhà ổng sáng. Sáng hai mươi phút rồi tắt. Đêm sau cũng vậy."

"Tui hỏi, ổng nói con nhỏ sợ tối. Ổng nói nó chết dưới nước trong tối, giờ ổng thả cái đèn xuống cho nó. Đèn bọc trong lọ trám kín, dây câu thẳng từ công tơ, không công tắc, không cầu dao, không ai tắt được."

"Sao chỉ sáng lúc hai giờ. Ổng gắn đồng hồ hẹn giờ hả bà."

Bà Sáu nhìn tôi như nhìn đứa học trò chậm hiểu.

"Ổng nói đâu có gắn gì. Nối dây xong là nó tự sáng. Đúng giờ con nhỏ đi. Kỹ sư đó chú. Mà ổng nói chuyện đó y như người ta nói con nước lớn nước ròng."

Bà kể tiếp. Mỗi đêm ông Thọ xuống hầm trước giờ đó, ngồi ghế, hút thuốc, đợi đèn sáng, ngồi tới khi đèn tắt rồi mới lên. Ổng gọi là ngồi với con. Vợ ổng không chịu được. Năm chín mươi mốt, bà vợ bắt ổng cắt. Ổng cắt.

"Đêm đó tới giờ, hầm không sáng. Mà lầu trên sáng, chú. Phòng thằng Hai. Nhà đang cúp, ổng cắt luôn dây tổng cho vợ yên bụng, vậy mà đèn phòng nó vẫn bật. Rồi tui nghe thằng Hai la. La như con nít."

"Nó thấy gì."

"Nó không nói. Tới giờ không nói. Tháng sau má nó đem nó đi Pháp theo diện ông cậu bảo lãnh, đi luôn. Ông Thọ ở lại, nối dây lại, ngồi tiếp. Mười bảy năm nữa."

* * *

Tôi hỏi về thằng thợ năm ngoái. Bà Sáu thở dài, kéo vạt áo lau tay.

"Ông Thọ chết tháng Tư năm ngoái. Con trai tui qua kêu không thấy trả lời, phá cửa hầm vô thì ổng ngồi trên ghế, đầu gục, đèn dưới bể còn sáng dù lúc đó sáu giờ sáng. Bác sĩ nói tim. Thằng Hai về chôn cha. Nó ở ba ngày, ngủ khách sạn ngoài Biên Hoà, không ngủ trong nhà đêm nào. Ngày thứ ba nó kêu thằng Tám thợ điện trong xóm, nói cắt sợi dây xuống hầm, dọn hầm, để bán nhà."

"Sáng đó bên điện xuống cắt điện nhà vì ông Thọ chết, không ai đứng tên. Cắt xong, thằng Tám xuống hầm, nói cắt một sợi dây đã chết thì có gì. Trưa không thấy lên. Chiều người ta xuống thì nó nằm trong nước, hai bàn tay cháy đen tới cổ tay, cái kìm còn kẹp trong tay. Nhà không có điện, chú. Cắt từ sáng. Cả cù lao biết."

Tôi không nói gì. Tôi nghĩ tới sợi cáp đen còn nguyên, chưa đứt chỗ nào.

"Thằng Hai đi Pháp ngay hôm sau. Nhà bỏ. Rồi tới phiên nhà tui, khuya nào cũng chớp đèn, công tơ quay, như tui kể chú. Rồi nhà thằng Bảy đầu đường. Rồi nhà cô giáo. Đứa con nít nhà cô giáo nói có chị nào kêu nó mở đèn."

Bà nhìn qua hàng rào, nhìn cái hộp công tơ mới trên trụ cổng.

"Tui không có địa chỉ bên Pháp. Tui chỉ biết đốt nhang kêu ông Thọ về nói với con ổng. Rồi tháng rồi có người xin gắn lại công tơ. Tuần rồi chú tới."

Tôi hỏi bà thằng Hai hồi nhỏ ra sao. Bà nói ốm nhom, hiền, mê điện như cha. Mười tuổi nó theo cha câu dây bị giựt một cái, phỏng hết bàn tay trái, điếc luôn tai trái. Từ đó nói chuyện với ai đầu nó cũng nghiêng qua một bên, đưa tai phải ra hứng.

Tôi nhớ ông Khải đứng ở bậc thềm nghe tôi nói, đầu nghiêng. Tôi nhớ vết sẹo láng trên bàn tay trái cầm phong bì. Tôi nhớ chữ hồi đó.

Tôi uống hết ly nước, cảm ơn bà, đi qua làm việc.

* * *

Tôi làm như điên ngày hôm đó. Xong tầng trệt, xong nửa tầng lầu. Tôi muốn xong để đi. Bốn giờ rưỡi tôi dọn đồ, và lần đầu tiên, tôi không gạt cầu dao tổng xuống. Để nguyên như ông Khải muốn. Để nó ăn phần của nó mà không phải tìm chỗ khác.

Về tới nhà, Hạnh nói Bé Na hôm nay không chịu ngủ trưa, cứ đòi vô nhà tắm mở đèn.

Đêm đó tôi để bút thử điện trong hộp đồ nghề ngoài sân, khoá lại. Tôi ngủ. Tôi tỉnh dậy vì lạnh, rồi vì không nghe tiếng thở đều của con ở phòng bên.

Bé Na đứng trước cửa nhà tắm, lưng quay về phía tôi, tay với lên công tắc mà chưa với tới. Đèn nhà tắm đang tắt. Dưới khe cửa, trên nền gạch, có một vệt nước loang ra tới chân con bé.

"Ba ơi, chị kia kêu con mở đèn. Chị nói chị sợ tối."