Chương 7: Đêm dưới gốc me

Ông Khăm cho ba người ngủ nhờ trên nhà sàn. Gầm sàn nhốt lợn với gà, mùi phân lợn lẫn mùi khói bếp củi bốc lên qua kẽ ván. Bà vợ ông nấu cho một nồi xôi, một đĩa măng chua, một bát canh rau rừng đắng nghét. U tôi ăn được vài miếng.

Tối, ông Khăm ngồi bên bếp lửa giữa nhà, rót rượu ra cái chén sành, nói chuyện với chú Thản. Chú Thản nghe được câu được câu chăng, dịch lại cho tôi bằng cách của chú, lúc nhớ lúc quên.

Sau lũ năm ấy, ông Khăm kể, có một người Việt lên bản mượn cái cuốc. Một người thôi, đi một mình, trời mưa như trút. Hôm sau mang trả. Cái cuốc dính đầy đất đỏ, cán gãy một đoạn, người ấy đưa tiền đền. Ông không nhớ mặt. Chỉ nhớ người ấy ướt sũng, run cầm cập, không nói câu nào thừa.

Rồi từ năm sau, cứ đến Tết Lào tháng Tư, có một người Việt đi xe máy lên, xách một chai rượu xuống chỗ cây me. Ngồi đến tối mới về. Năm nào cũng thế. Ba năm rồi.

"Thằng Lộc," chú Thản nói, gật gù. "Bạn nó. Nó biết bạn nó nằm đấy mà không dám báo. Sợ dính vào. Chứ còn ai."

Tôi không nói gì. Tôi nhìn ngọn lửa, nghĩ đến cái cuốc gãy cán.

* * *

Chú Thản say, ngủ trước. U nằm cạnh tôi, quay mặt vào vách. Đêm trong bản tối đặc, không một bóng điện. Côn trùng kêu rền dưới gầm sàn, ngoài bãi ngô, ngoài suối, kêu như cả khu rừng đang thở.

Tôi thiếp đi lúc nào không biết. Lúc tỉnh dậy, cái im đã đến.

Không một tiếng côn trùng. Lợn dưới gầm cũng không ủn ỉn. Tôi đưa tay sang bên cạnh. Chỗ u nằm trống trơn, chiếu đã nguội.

Túi cói vẫn ở đầu giường. Tôi thò tay vào. Cái áo bảo hộ còn đó. Cái điếu cày thì không.

Tôi nhớ câu u nói ở cửa khẩu. Đừng để thằng Toản đi đâu một mình. Tôi nhìn sang chú Thản, ngáy khò khò. Tôi cầm đèn pin, xuống cầu thang.

* * *

Đường xuống suối ban ngày đi mười lăm phút. Ban đêm tôi đi như người mù, đèn pin chỉ soi được một khoảnh đất đỏ trước mũi dép. Lá ngô quệt vào mặt ráp như giấy nhám. Không có gió. Không có tiếng gì, ngoài tiếng thở của tôi và tiếng suối mỗi lúc một gần.

Tôi thấy đốm lửa trước khi thấy cây me.

Một chấm đỏ nhỏ, cao ngang đầu gối, lập loè trong bóng đen. Sáng lên, rồi mờ đi. Sáng lên, rồi mờ đi. Đúng nhịp một người đang rít.

Tôi tắt đèn pin. Tôi không biết vì sao mình tắt. Mắt quen dần. Trăng non treo trên đỉnh núi đá, đủ sáng để tôi thấy tảng đá, thấy tán me đen sì, và thấy u tôi.

U ngồi bệt dưới đất, ngay chỗ ban chiều u quỳ, giữa gốc me với tảng đá. Hai tay u cầm cái điếu cày của thầy, chìa ra phía trước. Đốm lửa ở đầu nõ điếu.

Đối diện u, bên kia cái điếu, có một người ngồi xổm.

Tôi chỉ thấy cái bóng. Gầy, hai đầu gối nhô cao, vai rút lại như người lạnh. Đầu nghiêng hẳn sang một bên, nghiêng quá mức một cái cổ bình thường chịu được. Một tay đỡ lấy ống điếu từ tay u. Tay kia vòng ra sau, ấn vào gáy.

Sòng sọc. Sòng sọc.

Tôi gọi. Tôi không định gọi, nó tự bật ra.

"Anh Tuấn."

Cái bóng không quay lại. Không động đậy. Như cái tên ấy không phải gọi nó. Chỉ có u tôi giật mình quay đầu, nhìn tôi, mắt mở to, giận dữ.

"Mày gọi làm gì. Nó đang hút."

Tôi bật đèn pin, chĩa thẳng vào chỗ cái bóng.

Không có ai. Chỉ có đất đỏ, mấy nhúm bã thuốc, và cái điếu cày rơi nghiêng xuống đất, nước điếu đổ ra loang thành một vệt đen. Đầu nõ còn đỏ, khói vẫn bốc.

* * *

Tôi chạy đến đỡ u dậy. Người u lạnh ngắt, áo ướt sương. U không chống cự, chỉ lẩm bẩm câu gì tôi không nghe rõ. Tôi nhặt cái điếu, kẹp vào nách, một tay dìu u, một tay cầm đèn, quay lên lối mòn.

Được mấy bước thì có tiếng gọi sau lưng.

"Toản."

Từ phía suối. Không phải giọng khàn trong buồng ông Thục. Giọng này thấp hơn, đặc hơn, lơ lớ như người nói trong lúc miệng đầy đất.

Tôi đứng lại. Tôi không quay đầu. Tay tôi đang dìu u, cảm thấy u cũng cứng người lại.

"Mai đào thì nhẹ tay. Đầu tao vỡ rồi."

Im một lúc. Tôi nghe tiếng nước suối vỗ vào đá, rất rõ, như nó vừa được ai bật lên.

"Đào lên thì nhìn vào mồm tao."

Một bàn tay chộp lấy cổ tay tôi. Lạnh, ướt, bóp chặt. Lần trong buồng ông Thục, bàn tay ấy là tay một con bé mười lăm tuổi. Lần này không có ai ở đấy cả. Chỉ có cái lạnh, cái bóp, và một lực kéo tay tôi ra phía sau.

Tay tôi bị kéo lên, kéo ra sau lưng, rồi ấn xuống một cái gì tròn, lạnh. Đầu ngón tay tôi chạm vào chỗ trũng. Mềm, lún, lổn nhổn đất, như chạm vào một quả bầu khô đã vỡ một mảng.

Rồi buông.

Tôi đứng giữa bãi ngô, một tay dìu u, một tay giơ lên trước mặt. Dưới ánh đèn pin, năm đầu ngón tay tôi đỏ lựng một thứ đất ướt, dẻo, còn hơi ấm.