Chương 4: Tiếng huýt sáo

Sang tháng Mười, tôi bắt đầu gõ đáp.

Không phải vì tôi dạn hơn. Tôi đã thử mấy đêm liền không đáp. Những đêm ấy tiếng gõ kéo dài đến gần sáng, mỗi lúc một gấp, một mạnh, cái đinh treo áo trên đầu giường rung lên lách cách. Tôi không ngủ được. Sáng ra mắt tôi đỏ ngầu, tay cầm mỏ hàn run như người nghiện.

Đêm nào tôi gõ đáp ba tiếng thì bên kia im. Một sự im lặng dễ chịu, như người ta đã yên tâm. Rồi tôi ngủ được một mạch đến sáng.

Thế là thành lệ. Khoảng mười một giờ, bên kia gõ ba. Tôi gõ lại ba. Có hôm tôi về muộn vì tăng ca, bước lên cầu thang đã nghe tiếng gõ vọng ra từ phòng mình, đều đặn, kiên nhẫn, như con chó đợi chủ ở cửa.

Bà Lựu ngồi ở chõng, nhìn tôi mở cửa. Bà không hỏi gì. Bà chỉ bảo:

"Gõ lại cho nó yên."

Tôi quay lại hỏi bà nói gì. Bà đã cúi xuống cời than trong cái bếp con, như chưa từng mở miệng.

* * *

Mùa ấy Hải Phòng cắt điện luân phiên. Khu tôi cắt tối thứ hai, thứ năm, từ bảy giờ đến mười giờ. Cả dãy mang chiếu ra hành lang nằm, trẻ con chạy rầm rập, đàn ông đánh tá lả dưới ánh đèn dầu. Tôi không ra. Tôi ngồi trong phòng, mở cửa chuồng cọp cho gió sông thổi vào.

Một tối thứ năm mất điện, tôi lôi cái đài cát xét của thằng Đức ra lắp pin. Trong đài còn một cuộn băng, nhãn viết tay: "Biển nhớ, Khánh Ly". Đài kêu rè rè, băng chạy được nửa bài thì rối, cuộn vào đầu từ. Tôi gỡ mãi không ra, đành bỏ.

Đêm ấy, sau ba tiếng gõ như thường lệ, tôi gõ đáp. Bên kia im. Tôi sắp ngủ thì nghe.

Tiếng huýt sáo.

Rất nhỏ, như từ trong lòng tường vọng ra. Huýt không tròn, có chỗ hụt hơi, nhưng tôi nhận ra ngay. Đoạn đầu bài "Biển nhớ". Đúng chỗ cuộn băng bị rối.

Tôi nằm nghe cho đến khi tiếng huýt sáo tắt ở giữa một câu, như người huýt bị ngắt hơi. Rồi có tiếng thở ra, dài, nặng, giống người mệt lả.

Tôi nhớ lời ông Chiến. Ông Khải chết già, đột quỵ. Tôi cố hình dung một ông già bảy mươi mấy tuổi, đi biển ba chục năm, ngồi trong phòng tối huýt sáo một bài hát của Khánh Ly. Tôi không hình dung được.

* * *

Từ tuần thứ hai của tháng Mười, đồ đạc trong phòng tôi bắt đầu dịch chỗ.

Đôi dép tổ ong cỡ bốn mốt, tôi đã cất lại vào thùng các tông, đẩy lên gác xép. Sáng ra nó nằm dưới gầm giường, xếp ngay ngắn, mũi dép quay vào tường. Tôi cất lên lại. Hai hôm sau nó lại ở dưới gầm giường.

Tờ lịch bóc trên tường vẫn dừng ở ngày 14 tháng Bảy. Tôi đã thôi gỡ nó xuống. Tôi chỉ để ý rằng mỗi sáng nó treo lệch đi một chút, như có ai đã cầm lên xem rồi treo lại vội.

Rồi đến cái quạt. Tôi có một cái quạt cây Điện Cơ Thống Nhất mua lại ở chợ Sắt. Tối tôi để nó quay về phía giường. Sáng ra cái quạt đứng yên, đầu quạt quay thẳng vào bức tường chung, như đang quạt cho ai đó ở bên kia.

Mà tháng Mười rồi, đêm đã se lạnh.

* * *

Tôi ngủ ít đi. Có đêm sau khi gõ đáp, tôi vẫn nằm mở mắt, nghe tường. Đôi khi tôi nghĩ mình nghe thấy tiếng ai trở mình trên chiếu. Đôi khi là tiếng quạt nan phe phẩy. Có lần, rất rõ, là tiếng cục đá cây vỡ lách tách trong chậu nước.

Thứ sáu tuần thứ ba, tôi hàn trên giàn giáo ở mạn tàu, cao chừng sáu mét. Gần trưa, nắng chiếu qua tấm kính đen của mặt nạ, tôi chớp mắt một cái thì thấy mình đang nghiêng người ra ngoài lan can giàn, một chân đã hẫng. Ông Bổng cùng tổ túm được cạp quần tôi, lôi lại. Cái mỏ hàn rơi xuống đáy ụ, kêu một tiếng chát chúa.

Ông Bổng chửi tôi một tràng, rồi hạ giọng hỏi tôi có ốm không. Tôi bảo không. Ông bảo mặt tôi xám như tro, mắt thâm như người ta mới đi đám ma về.

Tổ trưởng cho tôi nghỉ ba ngày không lương.

* * *

Đêm hôm ấy tôi về phòng sớm. Tôi uống hai chén rượu ngô mua ở đầu ngõ, định ngủ một giấc cho thật say. Mười một giờ, bên kia gõ ba. Tôi gõ đáp ba, rồi quay mặt vào tường, kéo chăn lên tận cằm.

Tôi đã ngủ được một lúc thì tỉnh.

Tiếng huýt sáo lại vang lên. Vẫn đoạn đầu "Biển nhớ", hụt hơi chỗ cũ. Nhưng lần này nó không vọng ra từ lòng tường.

Nó ở ngay sát tai tôi. Gần đến mức tôi cảm thấy hơi thở phả ra theo từng nốt, lạnh và ẩm, mùi chiếu cói để lâu và mùi nước ao tù mùa hè.

Tôi không dám mở mắt. Tôi nằm đếm từng nốt. Đến đúng chỗ cuộn băng bị rối, tiếng huýt sáo dừng lại.

Rồi một giọng thì thào, giọng đàn ông trẻ, khàn như cổ họng khô lâu ngày, nói một câu mà mãi về sau tôi mới hiểu.

"Anh nằm chỗ em rồi."